Ordre Equestre du Saint-Sépulcre de Jérusalem-Lieutenance de Belgique
http://ordredusaintsepulcre.be/De-Sint-Egidiusgemeenschap-verleent-de-christenen-van-het-Midden-Oosten-een
        De Sint-Egidiusgemeenschap verleent de christenen van het Midden-Oosten (...)

De Sint-Egidiusgemeenschap verleent de christenen van het Midden-Oosten een stem

BARI – Op 29 en 30 april had in Bari (Italië) een belangrijk colloquium plaats over de toekomst van de christenen in het Oosten. Op uitnodiging van de Sint-Egidiusge-meenschap kon een grote groep van vertegenwoordigers van de Kerken in het Midden-Oosten, vertegenwoordigers van de betrokken regeringen en van geïnteresseerde internationale organisaties hun stem laten klinken om een visie te ontwikkelen omtrent de dringende vraag betreffende de toekomst van hun gemeenschappen.
Terrasanta.net maakte voor ons een samenvatting van de belangrijkste ideeën en voorstellen die gedurende het colloquium werden geformuleerd.


Men kan niet zeggen dat in deze toch wel historische periode de christenen van het Nabije Oosten stom blijven of alles weerloos ondergaan wat hen boven het hoofd hangt en zich zo maar gewonnen geven. Telkens wanneer het mogelijk is, laten de religieuze leiders in de media hun stem horen, alsook de stem van de volkeren waartoe ze behoren.

Op 29 en 30 april l.l. kregen zij in Bari (Italië) een nieuwe kans om over de toekomst van de christenen in het Midden-Oosten te debatteren. Het ging om een gemeenschappelijk initiatief van de Sint-Egidiusgemeenschap en het diocees Bari. Deze twee dagen van debat en gebed werden door een groot aantal diplomaten en leden van de clerus gevolgd. Het colloquium dat door de Provincie Bari werd georganiseerd had plaats in de provinciale raadzaal en was opgedeeld in openbare zittingen en vergaderingen achter gesloten deuren. We kunnen nog maar enkele eerste elementen aanhalen en omwille van het synthetisch karakter van de verslagen nog maar slechts de vage contouren van de talrijk geformuleerde voornemens weergeven. Omdat wij ons verplicht zagen een keuze te maken, hebben wij ons vooral op de stemmen uit het Midden-Oosten gericht alhoewel er rond de tafel tevens talrijke vertegenwoordigers uit het Westen aanwezig waren, alsook leden van de Romeinse Curie en van de Italiaanse Bisschoppenconferentie.

Het betoog van Mgr Brian Farrell, secretaris van de Pauselijke Raad voor de bevordering van de eenheid onder de christenen, zal ons tot uitgangspunt dienen: “Hetgeen wij heden ‘oecumenisme’ noemen - dit wil zeggen de zoektocht naar een sterkere band tussen de Kerken - heeft in het Midden-Oosten altijd bestaan. Er bestaat een lokaal oecumenisme dat op sterke familiebanden, ambitie, samenwerking en solidariteit is gebaseerd. Het is een oecumenisme van het leven, van de ontmoeting, van de onderlinge ondersteuning. Deze christenen zien eerst wat ze gemeenschappelijk hebben: hun geloofsbelijdenis en hun gemeenschappelijke geschiedenis. Het is pas daarna dat ze de verschillen opmerken. Het merendeel van deze verschillen kan gemakkelijk aanvaard worden als rechtmatige uitingen van de verscheidenheid in culturen, etnische kenmerken en tradities. Deze gaan tot de beginperiode van het christendom terug. Deze verscheidenheid wordt als een troef ervaren die zelfs wezenlijk dient beschermd en gesteund te worden. Het is in die zin dat de christenen van het Nabije-Oosten elkaar als broers en zusters van eenzelfde familie beschouwen. In hun lijden beminnen zij elkaar en helpen zij elkaar.”

Heden is, mede als gevolg van de nieuwe golf van vervolgingen die onder de noemer van “etnische zuiveringen” gebeuren, is de solidariteit onder de christenen in het Nabije-Oosten verder versterkt en dit lijkt in de ogen van professor Andrea Riccardi, stichter van de Egidiusgemeenschap, zelfs een nieuw gegeven.

Professor Riccardi heeft er inderdaad aan herinnerd dat “in de lange geschiedenis van de Arabische wereld de christenminderheden steeds een element van openheid en een garantie op pluralisme zijn geweest. Ze zijn een minderheid waarvan de wortels heel wat verder reiken dan deze van de Islam. In de politieke en sociale omgeving van de islamitische wereld, zelfs onder strenge regimes, zijn de christen minderheden steeds een voorafgaande hindernis geweest voor totalitaire impulsen van de Islam. Hen uitschakelen is dan ook een regelrechte aanslag op het pluralisme. Deze zal door de muzelmannen zelf zeer duur worden betaald, hetgeen zeker het geval zal zijn voor de moslimminderheden die als andersdenkend worden beschouwd. Het gaat hier bijvoorbeeld om de sjiieten, de vrouwen, de meer gemondialiseerde jongeren en de “meer seculiere moslims”. Ja, het is een ware aanslag aangezien de christenen steeds een belangrijke bijdrage hebben geleverd aan de gouden jaren van de Arabische gemeenschappen.”

Van waar komen beide vragen die Riccardi van bij de aanvang heeft gesteld: “Wat gebeurt er in de Islam en hoe dient daarop te worden gereageerd?Wij zijn getuigen van een moord¬dadige strijd om de suprematie en het leiderschap in de soennitische wereld. Deze speelt zich in Turkije, in Saudi-Arabië en in Egypte af. Daarbovenop komt nog het confllict dat de islamwereld opdeelt in sjiieten en soennieten (…) De moslims moeten blijvend opgeroepen worden hun onderscheiden verantwoordelijkheden op te nemen. We moeten zo vaak als mogelijk met hen in gesprek gaan. Zij moeten er zich van bewust worden dat het oorlogvoeren te ver is gegaan. De haat tussen sjiieten en soennieten, de interne verdeeldheid in de schoot van de soennietische Islam, beschadigen het aangezicht van de Islam. Zij kunnen de hele wereld met hun verdeeldheid niet blijven gijzelen.”

Hij formuleerde vervolgens een realistische reflexie aan het adres van de christen leiders in het Midden-Oosten: “Wij hebben tevens een beangstigende vraag voor de verantwoordelijken van de christen gemeenschap en deze dateert niet van vandaag: Is er voor jullie nog een toekomst in uw land, of moeten jullie uitwijken? We moeten op lange termijn blijven nadenken over de toekomst van deze regio en over de plaats van de christenen in de hele regio. Wij moeten veilige toevluchtsoorden vinden en zelfs weerstand bieden, zoals ik dit reeds jaren vraag (en hier heb je te veel angst om getto’s te bouwen). Het is de plicht van de politiek om met diegenen te onderhandelen die kunnen en willen werken aan een toekomst voor het christendom in dit gebied. Het is de plicht om aan de staten (zoals Irak) te vragen de veiligheid van hun christen burgers te verzekeren.”

De Libanese politicoloog Tarek Mitri, orthodox-christen en speciaal agent van de UNO voor Lybië, merkte in zijn bijdrage aan het begin van het colloquium op dat de onzekerheid en de angst ruim over de Arabische wereld is verspreid. “Deze bepalen zeer sterk het leven van de christenen. De herdenking van de honderdste verjaardag van de genocide van de Armeniërs heeft de oude wonden weer opengereten. Ook vandaag nog is deze herinnering ver van genezen , zeker in een context van misdaden tegen de menselijkheid die door staatloze daders en misdadige regimes (die aan dictaturen kunnen gelijkgesteld worden) worden bedreven (…) Sommigen zijn geneigd de radicale moslim als een authentieke uiting - zij het dan wel buitensporig - van de Islam zelf te beschouwen. Wat betreft de heropleving van de Islam, beweren zij, wordt dit ondermeer in de onderwerping van de christenen vertaald. Deze laatste zijn niet voldoende op hun hoede voor de verscheidenheid die in de schoot van de moslimgemeenschap leeft en herkennen geenszins de grondigheid van de tegenstrijdigheden die hen verdelen.”

“In ieder geval,”voegt Mitri hier nog aan toe, “De christen verantwoordelijken en de opgeleide personaliteiten hebben de morele plicht zich van de nodige intellectuele middelen te voorzien, om datgene wat men gemeenzaam “de politieke Islam” noemt waar te nemen en te herkennen. De christenen beschikken immers over voldoende spirituele bronnen om zich niet in de onrustzaaiende angst te laten meeslepen. Dit houdt geen vraag in om blind te zijn voor de ernst van de bedreigingen en de grote gevaren, of deze nu reëel of ingebeeld zijn. Het is evenmin een oproep tot een idealistisch geduld. Het is eerder een daad van loyauteit ten aanzien van de waarden die we steeds hebben ondersteund.”

Als conclusie kan men stellen dat Mitri tot een dialectiek is gekomen die van nu af aan een deel van het publiek debat van de christen leiders in het Midden-Oosten is geworden: “In onze moderne tijd hebben de christenen begrepen dat zij zich duidelijk als burgers moeten manifesteren en niet als een minderheid mogen in mekaar schrompelen,” en het is tot deze ambitie dat men zich moet engageren: met name de bevestiging van de gelijkheid van alle burgers, in het volle genot van alle burgerrechten en politieke rechten, en dit zonder onderscheid.

Volgens de Melchitische patriarch van Antiochië, Gregoire III Laham, bevindt de oplossing van de actuele problemen zich in de herbevestiging van een dubbele eenheid: deze van de Arabische wereld en deze van de christenen in het Midden-Oosten. Deze moeten met één stem hun oordeel laten weerklinken (met inbegrip ten aanzien van een plan dat de patriarch in volle vertouwen in de Egidiusgemeenschap heeft opgesteld en heeft gelanceerd en dat uiteindelijk ook op het internationale niveau is bekend geraakt). “Geef mij een verenigde Arabische wereld,” zei de patriarch, “en ik voorspel u een verzekerde toekomst voor de christenen.”

Vrijmoedig en niet zonder controverse was de tussenkomst van de katholieke Syrische patriarch van Antiochië, Ignace Youssef III Younan en van de Grieks-orthodoxe aartsbisschop van Cyprus, Chrysostomos II.

Mgr. Younan legde de nadruk op het gevaar van de politieke Islam. Hij sprak tevens een aanbeveling uit voor de vermenging van religie en staat, teneinde een discriminatie van de religieuze minderheden en de sharia op te leggen. “Hetgeen men eens als nationale conflicten beschouwde, zijn tot oorlogen met een regionaal, ja een internationaal karakter verworden. Dit is het geval in Irak, in Syrië en in Jemen. Profiterend van de chaos die zich vrij snel in deze landen heeft verspreid, beheersen fanatieke groepen het terrein door permanent terreur te zaaien.”

De patriarch onderlijnde eveneens de verantwoordelijkheid van de mislukkingen van de internationale gemeenschap en vroeg: “Is het geen tijd geworden dat de internationale gemeenschap zich klaar en duidelijk uitspreekt en zonder dubbelzinnigheid zijn recht opeist om het eigen Charter van de Rechten van de Mens uit 1948 aan alle lidstaten op te leggen? In geen enkel geval kan een land dit charter op basis van culturele of uitzonderlijke tradities verwerpen. Door niet klaar en duidelijk het respect op te eisen voor de rechten van de mens, lopen we het gevaar een fatale aderlating onder de christen gemeenschap te veroorzaken.” De patriarch drong dan ook aan: “Het is triest te moeten zeggen dat sedert enige tijd de christenen in het Nabije-Oosten compleet ontgoocheld zijn in de politiek van de Westerse regeringen. Zij voelen zich door het Westen verlaten, ja zelfs verraden, ondermeer door de wijze waarop de Westerse regeringen bij middel van hun media beweren objectief te zijn en omwille van die regeringen die zich een aureool van democratie, pluralisme en van principiële scheiding tussen Kerk en Staat, toe-eigenen! De Westerse landen moeten hun verantwoordelijkheid erkennen als medeplichtigen aan de wreedheden die door de politieke Islam worden bedreven. Het zijn overigens ook diegenen die de gewelddadige crisissen in de regio ondersteunen dewelke tot op heden elk normaal leven verstoren.”

De aartsbisschop van Cyprus contesteerde eveneens het ondoeltreffend antwoord van de Westerse regeringen en van de voornaamste internationale organisaties ten aanzien van de politieke en fanatieke Islam. “Als Primaat van de Cypriotische Kerk,” zei Mgr. Chrysostomos in het Grieks, “verhef ik een schreeuw van protest en van verdriet ten aanzien van de onaanvaardbare en afschuwelijke vervolging van de christenen in Syrië en in de andere landen van het Nabij-Oosten. Vanuit het diepste van mijn hart doe ik een oproep aan alle regeringen van christen naties, aan personen die de hoogste ambten in de Europese Unie en in de Verenigde Naties bekleden en aan de leiders van de Verenigde Staten, dat zij hun verantwoordelijkheid ten aanzien van de christen bevolking in het Midden-Oosten opnemen, alsook hun verantwoordelijkheid ten aanzien van de burgerbevolking en ten aanzien van de kinderen die tot hongersnood en ziekte veroordeeld zijn. Ik stuur hen een dringende oproep om op te treden zowel om de vrede in Syrie¨en in heel het Midden-Oosten te bewaren, als om de godsdienstvrijheid van de bevolking en de mensenrechten te doen respecteren. Ik richt mij ook nog tot hen opdat zij een grote historische zekerheid zouden in acht nemen. Wanneer de vuurhaard van de christen bevolking wordt gedoofd, dan verdwijnt tevens een onmetelijke bron van spiritueel licht en voedsel voor de hele wereld. Want de hemelse geest van het christendom is tijdloos en universeel. Zijn verfrissende uitstraling en zijn genade hebben de kracht om de hele mensheid te laten herleven en vruchten voort te brengen die blijvend zijn.

Wanneer heden de christen gemeenschap in Syrië uitdooft, dan zal het morgen de beurt aan Cyprus zijn, overmorgen aan Griekenland en zo zal de spirituele duisternis stilaan in heel Europa en de hele wereld heersen.”

De Custode van het Heilig Land, Pierbattista Pizzaballa, merkte in zijn aantekeningen die hij voor deze conferentie had voorbereid op – hij assisteerde eveneens reeds als moderator tijdens de sessie van 30 april – dat “ de terroristische daden die het Midden-Oosten en Europa met bloed bedekken niet enkel het resultaat zijn van een botsing van beschavingen. Deze daden bedreigen inderdaad heel de beschaving en niet enkel het Midden-Oosten. De hele mensheid dient dan ook samen te werken om deze barbaarsheid te stoppen (…) Wat gebeurt, is eveneens het gevolg van een slechte en dramatische reactie van een deel van de moslimwereld ten aanzien van de moderniteit, en ten aanzien van de problemen van economische, morele en culturele aard. Het lijkt erop alsof in de schoot van de moslimwereld deze reflexie nog niet is doorgedrongen.”

“De toekomst van de christenen in de regio,” verklaarde broeder Pizzaballa, “kan niet los gemaakt worden van de complexe sociale en religieuze context. Hij is rechtstreeks verbonden met de andere sociale en religieuze elementen in het Midden-Oosten. Het volstaat dus niet te zeggen dat we de vervolging van de christenen moeten stoppen. Het is noodzakelijk om de hele gang van zaken een halt toe te roepen, en dit niet enkel door alle verschillen in naam van een zekere religieuze en sociale zuiverheid volgens het geijkte model van de Islam (zoals ISIS enz.) van de kaart te vegen. Het gaat erom de achterdocht en de vooroordelen te stoppen, die bij de verschillende sociale en religieuze participanten in het Midden-Oosten ingebakken zitten. Hier formuleren wij nog eens een aanklacht ten aanzien van het grootste gebrek, om niet te zeggen het totale gemis, aan communicatie tussen de verschillende gemeenschappen. Iedereen ontwikkelt zijn eigen standpunt, en dit zonder de ander en tegen de ander, terwijl men precies die ander uitsluit en tot vijand verklaart.”

De Custode van het Heilig Land verklaarde verder nog: “Moslims en christenen zullen in het Midden-Oosten blijven samenleven. De huidige crisis zal de gemeenschappen niet vernietigen, noch hun lotsbestemming wijzigen. Zij zullen elkaar weer dienen in het gelaat te kijken. De christenen zullen noodgedwongen hun toekomst weer moeten opbouwen, dit in innige samenwerking met alle andere religieuze gemeenschappen, en in het bijzonder met de moslimgemeenschap, met dewelke zij zullen moeten verder blijven samenleven. De dialoog met de Islam is geen intellectuele luxe maar een levensbelangrijke noodzakelijkheid. Op hun beurt zullen de moslimleiders moeten begrijpen dat de christengemeenschappen een te integreren onderdeel van hun gebied uitmaken. Ze zullen moeten begrijpen dat de relaties met deze minderheden een onafscheidelijk onderdeel van het proces van hun interne hervormingen uitmaken. Zij zullen moeten aanvaarden dat hun relatie met de anderen en met de hele buitenwereld, of het nu de cultuur, het religieuze, het sociale of de economie betreft, een uitdaging is die hen weldegelijk aangaat, en dat de uitbouw van hun toekomst onmogelijk van deze overwegingen kan gescheiden worden.”

Maar het is juist en passend,” voegde de Custode hier nog aan toe, “om de moslims met de cruciale vraag omtrent de vervolging van de christenen en van andere niet-moslim¬minderheden te confronteren. Deze vervolgingen zijn niet vanzelf gekomen en niet uit het niets ontstaan. Er heerst in een groot deel van de moslimwereld de vorming, het denken en het onderricht om het anderszijn te verwerpen. Dit leidt ertoe dat niet-moslims dit als een vijandige realiteit zullen gaan beschouwen. De ideologie waarop deze extremistische bewegingen hun politiek van vervolging en vernietiging van minderheden baseren, is ontstaan en gevoed op een culturele en religieuze voedingsbodem. Deze dient, naar mijn oordeel, radicaal, ernstig en sereen te worden herdacht. De christelijke Kerken werden na de Tweede Wereldoorlog en na de Holocaust ernstig bevraagd om na te denken over het antisemitisme dat tot de welbekende barbaarsheid had geleid. Dit antisemitisme werd doorheen de tijd ondermeer door een onjuist religieus onderwijs gevoed. Vanuit een extern standpunt, dat misschien het mijne is, denk ik dat de moslimwereld een soortgelijke weg moet inslaan. Het volstaat niet om in de schoot van de eigen religieuze overwegingen enige zelfkritiek te hanteren, maar men moet, ook al is dit wat meer prozaïsch, aan de wereld een ander beeld van de Islam tonen.”

Bronnen:terrasanta.net en www.santegidio.org
Om de integrale tekst (in het Italiaans) van het merkwaardig betoog van Mgr. Paul Richard Callagher in naam van de Heilige Kerk te raadplegen, klik hier.

Vertaling: l.d.s.

Réagir à cet articleRéagir à cet article

Een bericht, een commentaar?

vooraf modereren

Let op: je bericht verschijnt pas wanneer het gelezen en goedgekeurd is.

Wie ben je?

Om je gebruikersafbeelding bij je bericht te tonen moet je je eerst registreren opgravatar.com (gratuit et indolore). Vergeet niet om hier je e-mailadres te vermelden.

Vul hier je commentaar in
  • In dit formulier kun je de SPIP-codes [->url] {{vet}} {cursief} <quote> <code> en HTML code <q> <del> <ins> gebruiken. Om een nieuwe paragraaf te maken laat je gewoon een paar regels leeg.



Nieuws over het Heilig Land

Agenda
Oktober 2017 :

Niets voor deze maand

september 2017 | November 2017

newsletter